ಲಕ್ನೋ: ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಸಂಚಲನ ಮೂಡಿಸಿರುವ ಜಾಮತಾರಾ ಸೈಬರ್ ವಂಚನೆ ಜಾಲದ ಮಾದರಿಯಲ್ಲೇ, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ರಾಜಧಾನಿ ಲಕ್ನೋದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಬೃಹತ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಕಲಿ ಕಾಲ್ ಸೆಂಟರ್ ಒಂದನ್ನು ಪೊಲೀಸರು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಧ್ವಂಸಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಲಕ್ನೋದ ಪ್ರಮುಖ ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ನೈಟ್ಲೈಫ್ ಹಬ್ ಎಂದೇ ಹೆಸರಾದ ಗೋಮತಿ ನಗರದ 'ಸಮಿತ್ ಬಿಲ್ಡಿಂಗ್' ಮೇಲೆ ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿದ ಸೈಬರ್ ಕ್ರೈಂ ಮತ್ತು ಜಂಟಿ ಪೊಲೀಸ್ ತಂಡಗಳು, ಒಟ್ಟು 119 ಜನರನ್ನು ಬಂಧಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿವೆ. ಇದರಲ್ಲಿ 35 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಹಿಳಾ ಕಾಲ್ ಸೆಂಟರ್ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳೂ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. ಬಂಧಿತರ ಸಂಖ್ಯೆ ಎಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿತ್ತೆಂದರೆ, ಇವರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಲು ಪೊಲೀಸರು ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ಕಮರ್ಷಿಯಲ್ ಬಸ್ಗಳನ್ನು ಬಳಸಬೇಕಾಯಿತು.
ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಶೈಲಿಯ ತರಬೇತಿ ಮತ್ತು ನಕಲಿ ಜಾಲ
ಪೊಲೀಸ್ ತನಿಖೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಇಡೀ ಜಾಲವನ್ನು 'ಸೊಲಾರಿಸ್ ಸಲ್ಯೂಷನ್' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ನಕಲಿ ಕಂಪನಿಯ ಮುಖವಾಡದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇದರ ಸೂತ್ರಧಾರಿಗಳಾದ ಲಲಿತ್ ಖೈರಜಾನಿ ಮತ್ತು ವಿಕ್ರಮ್ ಸಿಂಗ್ ಪರ್ಮಾರ್ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕರನ್ನು ಪೊಲೀಸರು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಬಂಧಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ರಾಜಸ್ಥಾನ, ಜಾರ್ಖಂಡ್, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ಮತ್ತು ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳಿಂದ ಉತ್ತಮ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಮಾತನಾಡಬಲ್ಲ ಯುವಕ-ಯುವತಿಯರನ್ನು ತಿಂಗಳಿಗೆ 30,000 ದಿಂದ 35,000 ರೂಪಾಯಿಗಳ ಸಂಬಳದ ಆಮಿಷ ಒಡ್ಡಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಆ ಬಳಿಕ ಅವರಿಗೆ ಅಮೆರಿಕನ್ ಉಚ್ಚಾರಣೆ (Accent), ವಿದೇಶಿಯರನ್ನು ಹೆದರಿಸುವ ಸಂಭಾಷಣಾ ಕಲೆ ಹಾಗೂ ಮಾನಸಿಕವಾಗಿ ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ಮೇಲ್ ಮಾಡುವ ತಂತ್ರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶೇಷ ತರಬೇತಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
'ಡಿಜಿಟಲ್ ಅರೆಸ್ಟ್' ತಂತ್ರ
ಈ ಜಾಲವು ಭಾರತದ ರಾತ್ರಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ (ಅಮೆರಿಕದ ಹಗಲು ವೇಳೆ) ಸಕ್ರಿಯವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇವರ ಪ್ರಮುಖ ಟಾರ್ಗೆಟ್ ಅಮೆರಿಕದ (US) ನಾಗರಿಕರಾಗಿದ್ದರು. ವಂಚಕರು 'ಡಾಲರ್ ಆ್ಯಪ್' ಮತ್ತು ವಿಒಐಪಿ (VoIP) ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಬಳಸಿ ತಾವು ಅಮೆರಿಕದಿಂದಲೇ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿರುವುದಾಗಿ ನಂಬಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಬೆದರಿಕೆ: ತಾವೊಬ್ಬ ಫೆಡರಲ್ ಏಜೆಂಟ್ ಅಥವಾ ಕಾನೂನು ಜಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿ ಎಂದು ಪರಿಚಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ವಂಚಕರು, "ನಿಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯಿಂದ ಅಕ್ರಮ ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆ ಅಥವಾ ಗುರುತು ಕಳ್ಳತನವಾಗಿದೆ" ಎಂದು ಬಲಿಪಶುಗಳನ್ನು ಹೆದರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ: 'ಡಿಜಿಟಲ್ ಅರೆಸ್ಟ್' ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಗಂಟೆಗಟ್ಟಲೆ ವಿಡಿಯೋ ಅಥವಾ ಆಡಿಯೋ ಕಾಲ್ನಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಸಂತ್ರಸ್ತರನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಫೋನ್ ಕಟ್ ಮಾಡಿದರೆ ಜೈಲಿಗೆ ಹಾಕುವುದಾಗಿ ಬೆದರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಹಣ ದೋಚುವಿಕೆ: ಹೆದರಿದ ಅಮೆರಿಕನ್ ನಾಗರಿಕರಿಂದ ತನಿಖೆಯ ನೆಪದಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಣವನ್ನು ನಕಲಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಸುರಕ್ಷಿತ ಖಾತೆಗಳಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು ಅಥವಾ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಐಡಿ-ಪಾಸ್ವರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ಕದ್ದು ಹಣ ಲೂಟಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.
ಲಕ್ಷಾಂತರ ಹಣ, ತಾಂತ್ರಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ವಶ: ಪೊಲೀಸರು ನಡೆಸಿದ ಈ 12 ಗಂಟೆಗಳ ಸುದೀರ್ಘ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ 100 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಲ್ಯಾಪ್ಟಾಪ್ಗಳು, 178 ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್ಗಳು ಹಾಗೂ ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದ ಸರ್ವರ್ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. ಕಳೆದ 18 ತಿಂಗಳುಗಳಿಂದ ಯಾರ ಕಣ್ಣಿಗೂ ಬೀಳದೆ ಅತ್ಯಂತ ರಹಸ್ಯವಾಗಿ ಈ ದಂಧೆ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಲ್ಯಾಪ್ಟಾಪ್ಗಳನ್ನು ಸೈಬರ್ ವಿಧಿವಿಜ್ಞಾನ (Forensics) ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಈ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಂಚನೆಯ ಹಣ ಯಾರ್ಯಾರ ಖಾತೆಗೆ ತಲುಪಿದೆ ಮತ್ತು ಇದರ ಹಿಂದೆ ವಿದೇಶಿ ಕೈವಾಡಗಳಿವೆಯೇ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಜಾರಿ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯ (ED) ಮತ್ತು ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತನಿಖೆಯನ್ನು ತೀವ್ರಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಇದು ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಸೈಬರ್ ಕ್ರ್ಯಾಕ್ಡೌನ್ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
